هدف: گسترش شبکه‌های اجتماعی و تنوع منابع تولید محتوای دینی، دانش‌آموزان را با مطالبی با درجات متفاوت اعتبار مواجه ساخته است. پژوهش حاضر با هدف تبیین الگوها و معیارهای ارزیابی اعتبار مطالب دینی در شبکه‌های اجتماعی از دیدگاه دانش‌آموزان دوره متوسطه دوم و تعمیق آنها با بهره‌گیری از دیدگاه کارشناسان انجام شد.
روش: پژوهش از نظر هدف کاربردی و با رویکرد کیفی و روش تحلیل مضمون انجام شد. مشارکت‌کنندگان شامل ۱۴ دانش‌آموز دوره متوسطه دوم و ۵ کارشناس مرتبط با موضوع پژوهش بودند که به‌صورت هدفمند انتخاب شدند. داده‌ها با مصاحبه‌های نیمه‌ساختاریافته گردآوری و براساس فرایند شش‌مرحله‌ای تحلیل مضمون براون و کلارک تحلیل شدند. داده‌های کارشناسی برای تعمیق و تکمیل مضامین دانش‌آموزان به‌طور نظام‌مند بررسی شد.
یافته‌ها: ارزیابی اعتبار مطالب دینی فرایندی چندبعدی، مقایسه‌ای و بازنگری‌پذیر بود و در شش مضمون «اعتبار معرفتی محتوا»، «اعتبار منبع و تولیدکننده»، «اعتبار ارتباطی و رسانه‌ای»، «اعتبارسنجی مقایسه‌ای و شبکه‌ای»، «اعتبار پویا و بازنگری‌پذیر» و «عاملیت ارزیابانه دانش‌آموز» سازمان یافت. تخصص تولیدکننده، استناد به منابع معتبر، مقایسه منابع و بررسی شواهد از معیارهای اصلی بودند. دیدگاه کارشناسان ضرورت ارزیابی هم‌زمان محتوا و منبع، تناسب تخصص با موضوع، راستی‌آزمایی، تأیید متقاطع و تفکیک محبوبیت از اعتبار اطلاعاتی را برجسته ساخت.
نتیجه‌گیری: ارزیابی اعتبار مطالب دینی حاصل تعامل کیفیت محتوا، صلاحیت و اعتمادپذیری منبع، نشانه‌های رسانه‌ای، راستی‌آزمایی و عاملیت دانش‌آموز است. بنابراین، تقویت سواد ارزیابی اطلاعات دینی، مهارت راستی‌آزمایی و توانایی تفکیک محبوبیت از اعتبار باید در آموزش دینی و رسانه‌ای دانش‌آموزان مورد توجه قرار گیرد.