مطالعات دینی رسانه

مطالعات دینی رسانه

بررسی تطبیق شیوه‌های خبررسانی بی بی سی فارسی علیه جمهوری اسلامی ایران و روش های عملیات روانی علیه حکومت پیامبر(ص)

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 کارشناسی ارشد، علوم ارتباطات اجتماعی، دانشکده دین و رسانه، دانشگاه صدا و سیما، قم، ایران
2 دانشیار دانشگاه صدا و سیما، تهران، ایران
چکیده
هدف: هدف اصلی پژوهش کنونی بررسی تطبیقی شیوه‌های خبررسانی بی‌بی‌سی فارسی علیه جمهوری اسلامی ایران و روش‌های عملیات روانی علیه حکومت پیامبر است.
روش‌شناسی پژوهش: برای جمع‌آوری داده‌ها در این تحقیق، از روش کتابخانه‌ای و مراجعه به منابع دانشگاهی و الکترونیکی استفاده شده است. تجزیه و تحلیل داده‌ها نیز به شیوه کیفی و مبتنی بر استدلال و استنتاج مدون انجام گرفته است.
یافته‌ها: پیامبر اسلام با دعوت خود و آشکار ساختن مکتب خویش، از جنبه نظری و عملی، بت و بت‌پرستی و تمامی مظاهر فرهنگ جاهلی را نفی کرد و این امر برای سران قریش و شرک تحمیل‌ناپذیر بود. گاه نیز در قرآن برای بیان جنگ روانی مشرکان از واژه «مکر»، بهره گرفته شده است. بر اساس یافته‌های تحقیق، عملیات روانی مشرکان علیه حکومت پیامبر بسیار گسترده و شامل یاوه‌پراکنی (لغو)، اتهام و تهمت‌های گوناگون، طعنه‌زنی، جایگزین‌سازی، نمایش خوی استکباری و... بوده است. در خصوص شبکه بی‌بی‌سی فارسی نیز باید گفت اگرچه آغاز به کار تلویزیون بی‌بی‌سی فارسی با پوشش جغرافیایی سه منطقه فارسی‌زبان ایران و غیره بوده، اما برخی تمایزهای جدی محتوایی و روشی میان این رسانه نوپا و سایر تلویزیون‌های ماهواره‌ای وجود دارد. شبکه‌ای که آغاز به کار آن را باید موج جدیدی از «جنگ‌رسانه‌ای نرم» علیه ایران دانست.
نتیجه‌گیری: بر اساس نتایج تحقیق، هویتی فرهنگی که تلویزیون بی‌بی‌سی فارسی برای ایرانیان بازنمایی می‌کند، هویتی بر پایه مولفه‌های ایرانی و مدرن است. در‌واقع این شبکه با تکیه بر اصول و ارزش‌های سکولار، این دو مولفه را برجسته می‌کند و مولفه اسلامی هویت ایرانیان را به حاشیه می‌راند.
کلیدواژه‌ها

  1. آقایی بجستانی، مریم و موحدی، نعیمه (1400). جنگ روانی یهود علیه پیامبر-. پایگاه اطلاع رسانی حدیث شیعه.
  2. اسماعیلی، حسن (1390). شیوه‌های تحلیل پوشش خبری. تهران: عصر رویا.
  3. پوری، احسان و عنایتی، زهرا (1393). مطالعه تطبیقی کارکرد رسانه های اجتماعی در صدا و سیما و شبکه بی بی سی فارسی. رسانه، 25(1)، 61-78.
  4. تبارسوته و مهروز(۱۳۹۵) مقاله ای با عنوان «تاثیر رسانه‌های جمعی مدرن در کاربست عملیات روانی» انجام داده اند. حسینی، بی بی زینب (1394). روش شناسی عملیات روانی قرآن کریم در رویارویی با یهود. آموزه های قرآنی، 22، 61-88.
  5. جمشیدی، محمد حسین (1383). عملیات روانی در صدر اسلام، عملیات روانی مشرکان علیه پیامبر- و قرآن. فصلنامه‌ی عملیات روانی، 6، 6-39.
  6. جمشیدی، محمدحسین (1392). عملیات روانی در صدر اسلام. بصیرت.
  7. چاوشی، رقیه (1392). نقش شبکه تلویزیونی bbc فارسی در هویت سازی فرهنگی ایران. پایان نامه کارشناسی ارشد، دانشگاه آزاداسلامی واحد تهران مرکزی.
  8. زیتی، سامان و اژدری، مصطفی (1398). بررسی تکنیک های خبری شبکه بی بی سی فارسی در مواجهه با انقلاب اسلامی در چارچوب عملیات روانی. پژوهشنامه تاریخ سیاست و رسانه، 2(7)، 439-465.
  9. شبدینی پاشاکی، محمد و چگنی، حسن (1396). راهبردهای مقابله پیامبر اعظم با جنگ روانی دشمنان. راسخون.
  10. طائب، مهدی (1390). نگاهی به عملیات روانی در اسلام. قم: زمرم هدایت.
  11. عابدی رنانی، علی، قلی زاده گللو، شهریار و شریفی، رسول (1397). بررسی تطبیقی پوشش خبری تحولات سوریه در دو روزنامه جمهوری اسلامی و القدس العربی. علوم خبری، 8(31).
  12. قادری، محدثه، حیدری نسب، علیرضا و خاکپور، حسین (1397). عملیات روانی در اسلام: بررسی راهکارها و تکنیک های عملیات روانی مخالفان امام صادق%. پایگاه اطلاع رسانی حوزه.
  13. قاضی، حسن (1398). شناسایی و اولویت بندی تاکتیک های عملیات روانی به کاررفته در سطح راهبردی، توسط بازیگران منازعات منطقه ای غرب آسیا (2017 – 2003 م). مطالعات بین رشته ای دانش راهبردی، 9(36)، 293-324.
  14. کاستلز، مانوئل، (1393)، قدرت ارتباطات، ترجمه حسین بصیریان جهرمی، تهران، پژوهشگاه فرهنگ، هنر ارتباطات.
  15. مرکز اسناد انقلاب اسلامی (1401). خباثت BBC در تاریخ ایران. تهران: مرکز اسناد انقلاب اسلامی
  16. ندرلو، یوسف. (١٣٨٦). بررسی چینش اخبار در سیمای جمهوری اسلامی ایران. پایان نامه کارشناسی ارشد، دانشکده صداوسیما.