1
دانش آموخته رشته تبلیغ و ارتباطات فرهنگی دانشگاه سوره
2
عضو هیأت علمی
چکیده
هدف: اگرچه در چهار دهه اخیر تلاش گستردهای در زمینه انتقال ارزشهای فرهنگی از طریق سینما صورت گرفته است؛ ولی بهدلیل نداشتن یک راهبرد مشخص، تحقق این امر میسر نشد. ازاینرو برآن شدیم تا در این پژوهش به ارائه راهبرد برای استفاده از سینما در تبلیغ دین و انتقال ارزشهای فرهنگی بپردازیم. روش: برای انجام تحقیق ابتدا با بهرهگیری از مطالعات اکتشافی به شناسایی نقاط قوت، ضعف و همچنین فرصتها و تهدیدهای موجود در این زمینه پرداخته شد و سپس موارد یادشده با استفاده از روش پیمایش و ابزار پرسشنامه در اختیار چهل تن از صاحبنظران قرار گرفت تا نسبت به مشخصکردن میزان وجود آنها اظهارنظر کنند. روایی پرسشنامه با استفاده از روش اعتبار صوری و پایایی آن با ضریب آلفای کرونباخ انجام شد و تحلیل دادهها و ارائه راهبرد نیز با استفاده از ماتریس swot صورت گرفت. یافتهها: ارزیابی محیط داخلی و خارجی حاکی از وجود موقعیت استراتژیک سینمای ایران در تبلیغ دین، در منطقه تدافعی است؛ ازاینرو استراتژی WT (تدافعی) بهعنوان راهبرد اصلی در این زمینه معرفی میشود. از آن جمله میتوان به مواردی از قبیل ساخت فیلمهایی با موضوعات دینی فارغ از مباحث سیاسی و اختلافات مذهبی، بهکارگیری مدیران «متخصص» در حوزه سینما و «متعهد» به ارزشهای دینی و اخلاقی در سازمانها و نهادهای مرتبط با سینما و... اشاره کرد. نتیجهگیری: با اسـتـفـاده از راهـبـردهـای تدافعی میتوان ضمن کاستن از نقاط ضعف داخلی و تهدیدهای خارجی، زمینه را برای استفاده از ظرفیت سینما در تبلیغ دین فراهم کرد.
آزاد ارمکی، تقی و امیر، آرمین (1388). بررسی کارکردهای سینما در ایران (ارزیابی سینمای سالهای 74 تا 85 براساس توزیع کارکردی فیلمها). جامعهشناسی هنر و ادبیات، 1 (2)، 99-130.
احمدی، ظهر (1395). آسیبشناسی رسانه سینما از منظر دینی و موعودگرایی. قم: عصر آدینه.
ادیبی، حسین و انصاری، عبدالمعبود (1383). نظریههای جامعهشناسی. تهران: نشر دانژه.
داوودنژاد، علیرضا (1397). سینمای قبل انقلاب از زندگی واقعی مردم دور بود. بازیابیشده در تاریخ 5 دی 1401. از: http://sahebkhabar.ir/news/31187692/
رحیمی، سارا (1396). میزان اعتماد به رسانههای جمعی و شبکههای اجتماعی: مقایسه شهروندان مناطق دو و دوازده تهران. پایاننامه کارشناسی ارشد. دانشکده علوم ارتباطات. دانشگاه علامه طباطبایی.
رضائیان، علی (1390). مبانی سازمان و مدیریت. تهران: نشر سمت.
سعیدی، الهه؛ مجیدی قهرودی، نسیم و فرهنگی، علیاکبر (1399). راهبردهای برندسازی از نگاه متخصصان برندسازی و کارآفرینی در شبکه اجتماعی اینستاگرام. فصلنامه علمی وسایل ارتباط جمعی رسانه31 (3)، 5-26.
طالبیان، محمود (1389). تأثیر انقلاب اسلامی ایران و انقلاب شوروی بر سینما. پایاننامه کارشناسی ارشد، دانشکده سینما و تئاتر. دانشگاه هنر.
ظاهری، فریدون (1397). بررسی راهبردها و شیوههای مقابله با اسلامهراسی از طریق رسانه ملی. پایاننامه کارشناسی ارشد. دانشکده دین و رسانه. دانشگاه صداوسیمای جمهوری اسلامی ایران.
عبدالهزاده، محمد (1397). راهبردها و راهکارهای رسانهای صداوسیما برای تبلیغ تشیع در آمریکای لاتین. پایاننامه کارشناسی ارشد، دانشکده دین و رسانه، دانشگاه صداوسیمای جمهوری اسلامی ایران.
لاسول، هارولد (1383)، ساخت و کارکرد ارتباطات در جامعه. ترجمه غلامرضا آذری. چاپ شده در باقر ساروخانی (ناظر) اندیشههای بنیادین علم ارتباطات (59). تهران: نشر خجسته.
محمدنجار، فاطمه (1397). بررسی ارزشهای دینی در سینمای ایران (مطالعه موردی، تحلیل بینامتنی سینمای دینی در ایران). پایاننامه کارشناسی ارشد، دانشکده هنر و معماری، دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران مرکز.
محمدی، مجید (1377). درآمدی بر جامعهشناسی و اقتصاد فرهنگ در ایران امروز. تهران: نشر قطره.
معصومزاده، سیدهمریم (1397). راهبردهای بهرهگیری از ظرفیتهای سینمای ایران با رویکرد معرفی سیمای فرهنگ ایرانی در عرصه بینالملل. پایاننامه کارشناسی ارشد، دانشکده فرهنگ و ارتباطات، دانشگاه سوره.
نوروزنژاد، محمدصالح (1389). بررسی جستاری در سینما و اخلاق اسلامی. پایاننامه کارشناسی ارشد. دانشکده سینما و تئاتر. دانشگاه هنر تهران.
نوروز علیائی، زینب (1391). رویشی نو در لالهزار طرح احیا و بازسازی سینما لاله (رکس). پایاننامه کارشناسی ارشد، دانشکده هنر و معماری، دانشگاه تهران.
Dadhe, K. (2009). Religious and Nationalist Trends in Modern Bollywood Cinema. Zeitschrift für Anglistik und Amerikanistik, 57(1), 9-20. https://doi.org/10.1515/zaa.2009.57.1.9.
Plate, S. Brent (2017). Religion and Film. Cinema and the Re-creation of the World. New York: Columbia University Press.
